Το θέμα της προσεχούς εκπομπής του Παντελή Σαββίδη με έκανε να θυμηθώ τα ακόλουθα δύο άρθρα:

http://www.e-tipos.com/newsitem?id=66796
http://www.tanea.gr/default.asp?pid=2&ct=1&artId=4494024

Η κατάσταση έχει ως εξής: η ελληνική κοινωνία είναι παθιασμένη με τις πανεπιστημιακές σπουδές. Οι Έλληνες γονείς έχουν πεισθεί (εσφαλμένα) ότι χωρίς πανεπιστημιακό πτυχίο ο γόνος τους δεν θα έχει στον ήλιο μοίρα. Η πολιτική ηγεσία ενέδωσε στην λαϊκή πίεση κι έτσι η παραγωγή πτυχιούχων έχει αυξηθεί κατακόρυφα τα τελευταία 20 χρόνια. Σίγουρα παράγουμε περισσότερους από όσους χρειαζόμαστε (γενικά, όχι αναγκαστικά ανά τομέα). Και όσοι δεν μπόρεσαν να καλυφθούν από τα εγχώρια ιδρύματα, κατέφυγαν στο εξωτερικό. Το αποτέλεσμα είναι να είμαστε πρώτοι στην Ευρώπη σε αριθμό γιατρών, οδοντιάτρων και πιθανότατα πολλών άλλων ειδικοτήτων. Κάποιοι από αυτούς αναγκάζονται να δοκιμάσουν την τύχη τους στο εξωτερικό.

Συζητούσα πέρυσι το φαινόμενο αυτό με δυο φίλους. Με εξέπληξε που οι φίλοι μου θεωρούσαν ότι η εξαγωγή επιστημόνων σε άλλες χώρες τις Ευρώπης είναι κάτι θετικό που θα έπρεπε μάλιστα να ενθαρρυνθεί και να οργανωθεί καλύτερα από την Πολιτεία! Αφού οι Έλληνες έχουν αυτό το πάθος με τις σπουδές και άλλοι λαοί δεν το έχουν, γιατί να μην ικανοποιήσουμε εμείς αυτές τις ανάγκες στην ευρωπαϊκή αγορά; Γιατί να μη γίνουμε οι γιατροί και οι δικηγόροι της Ευρωπαϊκής Ένωσης;

Ενστικτωδώς, η δική μου θέση ήταν διαφορετική. Το να πείθαμε περισσότερους να μεταναστεύσουν για να βρουν δουλειά το βλέπω περισσότερο ως κακό παρά ως καλό. Από ατομική σκοπιά δεν υπάρχει πρόβλημα, αλλά από εθνική σκοπιά η εξέλιξη αυτή θα ήταν μάλλον αρνητική. Η Ελλάδα θα καταναλώνει δημόσιους πόρους για να εκπαιδεύσει ανθρώπους τους οποίους θα αξιοποιούν άλλες χώρες. Μάλιστα, με την αναξιοκρατία που επικρατεί στην Ελλάδα, αυτοί που θα φεύγουν πιθανόν να είναι οι καλύτεροι. Έτσι, μεγάλο μέρος από τα πιο λαμπρά μυαλά θα φεύγει στο εξωτερικό (brain drain). Τα χειρωνακτικά επαγγέλματα, περιφρονημένα από τους Έλληνες, θα καλύπτονται αναγκαστικά από μετανάστες. Μια χώρα που εξάγει υψηλά εκπαιδευμένους με εθνική συνείδηση και εισάγει ανειδίκευτους μετανάστες με αμφίβολες προοπτικές ενσωμάτωσης, μπαίνει σε επικίνδυνο μονοπάτι. Η διατήρηση της εθνικής συνείδησης από απόδημους Έλληνες είναι δύσκολη υπόθεση, όχι στους μετανάστες πρώτης γενιάς, αλλά στα παιδιά τους. Το βλέπουμε στην Αμερική.

Επομένως, η δική μου γνώμη είναι ότι πρέπει να πασχίσουμε να αναβαθμίσουμε τις συνθήκες ζωής και εργασίας στον ελλαδικό χώρο. Συγκεκριμένες δράσεις:

α) να μετριάσουμε τη ζήτηση για πανεπιστημιακές σπουδές μέσω μιας εκστρατείας ενημέρωσης και με τόνωση της τεχνικής εκπαίδευσης στο Λύκειο,

β) μέτρηση των αναγκών της κοινωνίας και της οικονομίας και σύνδεση με τον επαγγελματικό προσανατολισμό και την εκπαιδευτική πολιτική

γ) θεσμική μεταρρύθμιση και αναβάθμιση στα πανεπιστήμια (αυτά που συζητούμε εδώ μέσα και με τα οποία καταπιάστηκα στο βιβλίο μου)

δ) τόνωση της επιχειρηματικότητας σε τομείς έντασης γνώσης (μεγάλο κεφάλαιο που απαιτεί πολλή ανάλυση και καλό σχεδιασμό)

Advertisements