Τα juniorprofessorships εισήχθησαν στη Γερμανία πριν 5-6 χρόνια ως μια προσπάθεια να δοθεί σε νέους επιστήμονες εναλλακτική διαδρομή για το Professorship (η κλασσική διαδρομή είναι μέσω του habilitation). Έχουν διάρκεια 6 χρόνια, με μια αξιολόγηση στα 3 χρόνια (σπάνια παίρνει κανείς αρνητική αξιολόγηση). Μετά οι επιστήμονες αυτοί μπορούν να κάνουν αίτηση για full professorship σε άλλο ίδρυμα (αν και τελευταία έχουν δημιουργηθεί tenure-track juniorprofessorships με τα οποία κανείς μπορεί να κάνει αίτηση στο ίδιο μέρος). Πάντως, το habilitation ακόμη ακολουθείται από την πλειοψηφία. Μιλώντας με τη φίλη μου διαπίστωσα το πρόβλημα που δημιουργείται στη Γερμανία από την έλλειψη μιας ενδιάμεσης βαθμίδας που να αντιστοιχεί στον αμερικανικό associate professor. Τελευταία η DFG (Deutsche Forschungsgemeinschaft) άρχισε να δίνει γενναιόδωρες υποτροφίες σε νέους διδάκτορες που καλύπτουν τόσο τα μεταδιδακτορικά χρόνια όσο και τα αρχικά στάδια ως ανεξάρτητα μέλη ΔΕΠ (Emmy Noether program)

Μερικά ενδιαφέροντα σημεία από την κουβέντα μας:

* Το screening για νέα μέλη ΔΕΠ στο ίδρυμά της (Φρανκφούρτη) γίνεται από επιτροπή όπου συμμετέχουν 3 καθηγητές, 2 μέλη του μόνιμου επιστημονικού προσωπικού (επιστήμονες με διδακτορικό χωρίς habilitation), και 2 φοιτητές. Ταυτόχρονα ζητείται γραπτώς και η γνώμη 2-3 εξωτερικών κριτών. Καλούνται 5-8 υποψήφιοι για συνέντευξη. Στο τέλος επιλέγονται οι τρεις επικρατέστεροι, κατά σειρά προτίμησης. Η επιλογή της επιτροπής θα πρέπει να εγκριθεί από το τμήμα.

* Οι φοιτητές που συμμετέχουν στην παραπάνω επιτροπή ορίζονται από το συνδικαλιστικό τους όργανο. Γενικά, οι φοιτητές συμμετέχουν αρκετά στη διοίκηση του πανεπιστημίου και παίζουν εποικοδομητικό ρόλο. Δεν υπάρχουν η κομματικοποίηση και οι αθέμιτες συναλλαγές που παρατηρούνται στην Ελλάδα. Όταν της περιέγραψα τα τεκταινόμενα στην Ελλάδα η φίλη μου εξεπλάγη.

* Προχωράει η μετάβαση στο σύστημα Bachelor-Master (3+2 χρόνια). Λίγοι φοιτητές όμως περιορίζονται στο Bachelor. Γύρω στο 95% κάνουν και Master (στη Φυσική), γιατί αυτό αντιστοιχεί στο παλαιότερο σύστημα του Diploma. Μια διαφορά είναι ότι τώρα το Thesis γίνεται σε 1/2 χρόνο, ενώ παλιά ήταν 1 χρόνος. Επίσης σημαντική διαφορά είναι το πώς παίρνει κανείς το πτυχίο: παλιά στα δύο χρόνια υπήρχε το pro-diploma και στο τέλος έπρεπε κανείς να περάσει τα Diploma exams (4 για τη Φυσική). Τώρα απλώς συγκεντρώνει πιστωτικές μονάδες (όπως στο αγγλοσαξωνικό σύστημα).

* Στη Γερμανία υπάρχει περιορισμένος αριθμός ευκαιριών για να περάσει κάποιος ένα μάθημα. Στα παλιά Diploma exams ήταν 2 φορές. Τώρα είναι πιό χαλαρά (2-4 φορές) αλλά διαφέρει ανάλογα με την περίσταση. Π.χ., οι φοιτητές Ιατρικής μπορούν να δώσουν Φυσική μέχρι και 6 φορές.

* Τελευταία άρχισαν να προσφέρονται και διεπιστημονικά πτυχία. Ενώ δηλαδή παλιά υπήρχαν τα κλασσικά πτυχία Χημείας, Φυσικής, Βιολογίας, τώρα άρχισαν να προσφέρουν πτυχία Βιοχημείας, Βιοτεχνολογίας, Βιοφυσικής, κτλ. Ένα νέο πτυχίο/πρόγραμμα σπουδών προτείνεται από τα ενδιαφερόμενα τμήματα και περνάει από διάφορα στάδια έγκρισης μέσα στο πανεπιστήμιο (με τελικό εγκριτή τη Σύγκλητο). Μετά πρέπει να εγκριθεί και από την Αρχή Πιστοποίησης της Γερμανίας (Akkreditierungsrat). Συνήθως στις θετικές επιστήμες η ζήτηση είναι χαμηλή (ιδίως στη Φυσική). Όταν ένα πρόγραμμα δεχτεί αιτήσεις από περισσότερους φοιτητές από αυτούς που μπορεί να απορροφήσει, τότε επιλέγει φοιτητές με βάση το βαθμό του απολυτηρίου Λυκείου.

* Οι καθηγητές στη Γερμανία έχουν διδακτικά καθήκοντα 8-9 ώρες την εβδομάδα (στην Ελλάδα είναι 6 ώρες).

* Στο κρατίδιο του Hessen η νέα κυβέρνηση κατήργησε τα δίδακτρα.

* Η αξιολόγηση των grants από την DFG είναι δίκαιη. Οι προτάσεις γράφονται στα Γερμανικά ή τα Αγγλικά, αλλά χρησιμοποιούνται κυρίως Γερμανοί κριτές.

Advertisements