Του Γιάννη Ιωαννίδη, καθηγητή Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Πηγή: Thomson Institute for Scientific Information, 1/10/2007, Web of Science and Essential Science Indicators (ESI) modules.

Πίνακας 1. Χαρακτηριστικά μέσης επίδοσης (περίοδος 2003-2007)

1. Ο αριθμός διεθνών δημοσιεύσεων που καταλογραφούνται σε διεθνείς βάσεις δεδομένων είναι χαρακτηριστικό ποσότητας, παρά ποιότητας. Δεν θεωρείται αξιόπιστος δείκτης, ούτε φυσικά για αριστεία, αλλά ούτε καν για τη μέση επίδοση ενός ιδρύματος.
2. Ο αριθμός αναφορών (πόσες αναφορές γίνονται από άλλα επιστημονικά άρθρα στις διεθνείς εργασίες συνυπολογίζει εκτός από την ποσότητα και την ποιότητα, αλλά ένα μειονέκτημα που παραμένει είναι ότι δημοσιεύσεις σε διαφορετικά πεδία παίρνουν διαφορετικό αριθμό αναφορών.
3. Οι δείκτες αυτοί είναι καλό να διορθωθούν επίσης με τον αριθμό μελών ΔΕΠ, καθώς αναμένεται ότι όσο πιο πολλά μέλη ΔΕΠ, τόσο περισσότερες εργασίες και αναφορές θα προκύψουν.
4. Παρουσιάζονται επίσης συγκριτικά δεδομένα για το Πανεπιστήμιο του Harvard, που έχει το μεγαλύτερο αριθμό αναφορών σε διεθνές επίπεδο καθώς και για το Πανεπιστήμιο του Cambridge που έχει τον μεγαλύτερο αριθμό αναφορών από όλα τα ευρωπαϊκά πανεπιστήμια.

Πανεπιστήμιο

Μέλη ΔΕΠ

Δημοσιεύσεις

Αναφορές

Αναφορές ανά μέλος ΔΕΠ
Harvard

13.171

47.324

579.673

44,01
Cambridge

5.219

21.343

186.999

35,83
Κρήτης

538

2.693

12.222

22,72
Ιωαννίνων

587

2.806

12.647

21,55
Πατρών

737

3.712

10.570

14,34
Καποδιστριακό

2.055

7.206

28.140

13,69
Αριστοτέλειο

2.373

6.175

18.16

17,65
Θράκης

578

1.084

2.149

3,72

—-
Πίνακας 2. Χαρακτηριστικά επίδοσης αριστείας (περίοδος 2003-2007)

1. Ο αριθμός δημοσιεύσεων πολύ υψηλής διεθνούς απήχησης είναι το πιο ακριβές μέτρο αριστείας. Πρόκειται για τις δημοσιεύσεις που, συγκρινόμενες με άλλες δημοσιεύσεις σε παγκόσμιο επίπεδο στο ίδιο επιστημονικό πεδίο και που δημοσιευτήκανε την ίδια χρονιά, βρίσκονται συγκριτικά στο κορυφαίο 1% ως προς τον αριθμό των επιστημονικών αναφορών που έχουν πάρει.
2. Για σύγκριση μεταξύ πανεπιστημίων πρέπει ο αριθμός δημοσιεύσεων υψηλής απήχησης να διορθωθεί διαιρώντας δια του αριθμού των μελών ΔΕΠ

Πανεπιστήμιο

Μέλη ΔΕΠ

Δημοσιεύσεις υψηλής απήχησης

Δ.Υ.Α. ανά 100 μέλη ΔΕΠ
Harvard

13.171

1865

14,16
Cambridge

5.219

493

9,44
Ιωαννίνων

587

34

5,79
Κρήτης

538

23

4,28
Καποδιστριακό

2.055

47

2,29
Πατρών

737

14

1,90
Αριστοτέλειο

2.373

24

1,01
Θράκης

578

1

0,17

—-
Συμπερασματικά, τόσο στη μέση επίδοση όσο και στην επίδοση αριστείας, η συνολική εικόνα των ελληνικών πανεπιστημίων δείχνει πως υπάρχουν τρεις ταχύτητες: τα Πανεπιστήμια Ιωαννίνων και Κρήτης έχουν με μεγάλη διαφορά τους καλύτερους δείκτες οι οποίοι είναι επίσης πολύ καλοί σε διεθνές επίπεδο, το Καποδιστριακό και το Πατρών δημιουργούν μια δεύτερη κατηγορία, ενώ το Αριστοτέλειο και το Θράκης βρίσκονται σε πολύ χαμηλότερα επίπεδα. Το Πανεπιστήμιο Θράκης βέβαια έχει το σχετικό άλλοθι ότι έχει πιο πρόσφατη ιστορία και είναι ακόμα σε φάση πρώιμης ανάπτυξης. Το ίδιο ισχύει και για το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας (397 μέλη ΔΕΠ – δεν κατατάσσεται καν από το ESI καθώς δεν πιάνει τον ελάχιστο αριθμό αναφορών ακόμα σε κανένα γνωστικό πεδίο).

Πίνακας 3. Αξιολογήσεις πανεπιστημίων σε συγκεκριμένα γνωστικά αντικείμενα

Η σχετική αξιολόγηση πανεπιστημίων σε συγκεκριμένα αντικείμενα μπορεί να γίνει με δείκτες μέσης επίδοσης και αριστείας, όπως παραπάνω. Το ESI κατατάσσει τις εργασίες ανάλογα του γνωστικού αντικειμένου, ανεξάρτητα από το αν προέρχονται από το αντίστοιχο τμήμα του πανεπιστημίου ή όχι. Έτσι, αν μια εργασία κατατάσσεται στον επιστημονικό χώρο της Φυσικής ή Χημείας, αλλά είναι από τη Σχολή Χημικών Μηχανικών, τότε θα καταμετρηθεί στη Φυσική ή τη Χημεία αντίστοιχα. Επίσης, για παράδειγμα, οι δημοσιεύσεις μιας Ιατρικής Σχολής καλύπτουν όχι μόνο τον καθ’ αυτό χώρο της Ιατρικής (Clinical Medicine) αλλά συχνά και Μοριακή Βιολογία- Γενετική, Φαρμακολογία, Νευροεπιστήμες, Μικροβιολογία, Ψυχολογία-Ψυχιατρική, Ανοσολογία, κλπ.
Ακολουθούν δεδομένα για 3 γνωστικές περιοχές όπως ορίζονται από το ESI (περίοδος 2003-2007). Ως αδρός δείκτης ποιότητας εδώ μπορεί να ληφθεί ο αριθμός αναφορών ανά δημοσίευση. Τρία αστερία σημαίνουν πρώτη θέση ως προς τον δείκτη αυτό, δύο αστέρια δεύτερη θέση, και ένα αστέρι τρίτη θέση ως προς τον ίδιο δείκτη.

Ιατρική (Clinical Medicine)

Πανεπιστήμιο

Δημοσιεύσεις

Αριθμός αναφορών
Ιωαννίνων

877

5687 ***
Κρήτης

694

2613 *
Καποδιστριακό

3292

13581 **
Πατρών

509

1711
Αριστοτέλειο

1237

4188
Θράκης

441

1290

—-
Χημεία (Chemistry)

Πανεπιστήμιο

Δημοσιεύσεις

Αριθμός αναφορών
Ιωαννίνων

420

1986 *
Κρήτης

280

1471 **
Καποδιστριακό

702

1755
Πατρών

414

3247 ***
Αριστοτέλειο

592

2782
Θράκης

Δεν κατατάσσεται

—-
Φυσική (Physics)

Πανεπιστήμιο

Δημοσιεύσεις

Αριθμός αναφορών
Ιωαννίνων

270

996 *
Κρήτης

363

2147 ***
Καποδιστριακό

628

3422 **
Πατρών

Δεν κατατάσσεται
Αριστοτέλειο

553

1985
Θράκης

Δεν κατατάσσεται

—-
Ως προς την αριστεία μπορεί να χρησιμοποιηθεί ο αριθμός δημοσιεύσεων υψηλής απήχησης (ορισμός, όπως παραπάνω), όπου εδώ μπορεί εύκολα να καταγραφεί το ακριβές τμήμα/σχολή προέλευσης.

Ακολουθούν συγκριτικά δεδομένα για τις Ιατρικές σχολές, τμήματα Χημείας και τμήματα Φυσικής (περίοδος 2003-2007). Η σειρά κατάταξης είναι με βάση των αριθμό δημοσιεύσεων υψηλής απήχησης ανά 100 μέλη ΔΕΠ του τμήματος/σχολής.

Ιατρικές Σχολές

Πανεπιστήμιο

Μέλη ΔΕΠ

Δημοσιεύσεις υψηλής απήχησης

Δ.Υ.Α. ανά 100 μέλη ΔΕΠ
Ιωαννίνων

157

22

14,01
Καποδιστριακό

750

29

3,87
Αριστοτέλειο

512

6

1,17
Θράκης

122

1

0,82
Κρήτης

130

1

0,77
Πατρών

152

0

0,00

—-
Τμήματα Χημείας

Πανεπιστήμιο

Μέλη ΔΕΠ

Δημοσιεύσεις υψηλής απήχησης

Δ.Υ.Α. ανά 100 μέλη ΔΕΠ
Κρήτης

23

7

30,43
Ιωαννίνων

61

4

6,56
Πατρών

44

2

4,55
Αριστοτέλειο

100

4

4,00
Καποδιστριακό

76

1

1,32

—-
Τμήματα Φυσικής

Πανεπιστήμιο

Μέλη ΔΕΠ

Δημοσιεύσεις υψηλής απήχησης

Δ.Υ.Α. ανά 100 μέλη ΔΕΠ
Κρήτης

31

7

22,58
Ιωαννίνων

52

4

7,69
Καποδιστριακό

117

9

7,69
Αριστοτέλειο

100

5

5,00
Πατρών

54

0

0,00

—-
Τμήματα Χημικών Μηχανικών

Πανεπιστήμιο

Μέλη ΔΕΠ

Δημοσιεύσεις υψηλής απήχησης

Δ.Υ.Α. ανά 100 μέλη ΔΕΠ
Πατρών

29

3

10,34
Αριστοτέλειο

35

0

0,00

—-
Τα δεδομένα αυτά δείχνουν πως αν και η μέση επίδοση και αριστεία των επιμέρους τμημάτων ακολουθεί σε γενικές γραμμές την συνολική εικόνα του πανεπιστημίου γενικότερα, υπάρχουν πολύ μεγάλες διαφορές ανάμεσα σε διαφορετικά πανεπιστήμια για τα αντίστοιχα τμήματα. Έτσι διαμορφώνονται τόσο σαφείς εστίες σεσημασμένης αριστείας όσο και σαφείς εστίες πολύ χαμηλής απόδοσης σε συγκεκριμένα τμήματα σε συγκεκριμένα πανεπιστήμια.

Advertisements